İsrail'de yayımlanan "Jerusalem Post" gazetesi, son 10 gün içinde düzenlenen 4 seçimin İsrail'in diplomatik konumuna zarar verdiğini, ülke açısından yaşamsal ittifakları tehlikeye attığını ve siyasi geleceğe dair belirsizliklere yol açtığını bildirdi.

Jerusalem Post'ta "İsrail iki haftadan kısa sürede 4 seçimi nasıl kaybetti?" başlığıyla yayımlanan analizde, yenilgi zincirinin 25 Ekim'de Sırbistan'da başladığı kaydedildi.

İsrail'in yakın müttefiki Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic'in liderlik ettiği ittifak, yolsuzluk karşıtı protesto hareketinden doğan ve öğrencilerin desteklediği liste karşısında erken genel seçimi kaybetti.

Sırbistan'la askeri işbirliği risk altında

Gazete, Vucic'in seçim yenilgisinin iki ülke arasındaki askeri işbirliğini etkileyebileceğine işaret etti.

Sırbistan geçmişte İsrail'e mühimmat sağlamıştı. Ayrıca Ağustos 2025'te, İsrail üretimi insansız hava araçları (İHA), uzun menzilli füzeler ve elektronik harp sistemlerinin alımını kapsayan 1,6 milyar dolarlık anlaşmaya imza atmıştı.

Seçimden galip çıkan listenin, çatışma bölgelerine silah satışını durdurma taahhüdünde bulunduğu ve İsrail'in Gazze'de yürüttüğü savaşa karşı bir tavır sergilediği belirtildi.

Kazanan liste açıklamasında, "İsrail'in Gazze Şeridi'nde Filistin halkını sistematik biçimde yok etme girişimine iştirak etmeyeceğiz." ifadelerine yer verdi.

Erken genel seçimde başbakan adayı olabilmek için cumhurbaşkanlığı görevinden ayrılan Vucic, "Öğrenci Listesi" karşısındaki mağlubiyetini kabul etti.

Brezilya'da solun kazanması, Bolsonaro'nun ayrılması

Brezilya'da solcu Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva'nın sağcı Flavio Bolsonaro karşısında zafer kazanmasının, İsrail'in kendisine daha yakın bir hükümetin iş başına gelmesine yönelik beklentilerini boşa çıkardığı ifade edildi.

Lula'nın geçmişte İsrail'in Gazze'deki askeri harekâtlarını Nazi Soykırımı'na benzettiği, Tel Aviv'deki büyükelçisini geri çektiği ve Brezilya'nın Uluslararası Adalet Divanında Güney Afrika'nın İsrail'e karşı açtığı davaya destek verdiği anımsatıldı.

Brezilya medyasının haberlerine göre, başkanlık seçimini yitiren sağcı Senatör Flavio Bolsonaro ülkesinden ayrılarak ABD'ye gitti.

"CNN Brazil" kanalı, güvenlik kamerası görüntülerine dayandırdığı haberinde, Bolsonaro'nun eşi, iki kızı ve İsrail dış istihbarat teşkilatı Mossad'ın eski ajanlarından birinin eşliğinde ülkenin güneyindeki Tancredo Neves Uluslararası Köprüsü'nden kara yoluyla Arjantin'e geçtiğini bildirdi.

İsrail iç siyasetinde tıkanıklık yeniden yaşanıyor

İsrail'de 27 Ekim'de gerçekleştirilen seçimlerin ülke siyasetini tekrar bir çıkmaza sürüklediği değerlendirmesi yapıldı.

Seçimi Likud Partisi önde bitirirken, Başbakan Binyamin Netanyahu'nun bloğunda yer almayan partiler, Arap partileri de dahil olmak üzere, mecliste çoğunluğu sağladı. Bununla birlikte, hiçbir tarafın tek başına hükümet kurmak için gereken çoğunluğa erişemediği kaydedildi.

Haberde, İsrail'in hem iç hem de dış sorunlarla baş edebilmesi için güçlü ve istikrarlı bir hükümete gereksinim duyduğu; ancak koalisyon görüşmelerinin aylar sürebileceği ve verilecek ödünler sebebiyle kurulacak hükümetin meşruiyetinin tartışma konusu olabileceği belirtildi.

Çarşamba akşamı meclisteki siyasi bloklar, hükümeti kurma görevini üstlenecek adayı saptamak amacıyla İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog ile tavsiye görüşmelerine başladı.

Yediot Ahronot gazetesinin haberine göre, akşama kadar devam edecek görüşme turlarının ardından Cumhurbaşkanı, hükümeti kurma olasılığı en yüksek adayı seçecek.

Temel Hükümet Kanunu’na göre, görevlendirilen meclis üyesi yeni hükümeti oluşturmak için 28 gün süreye sahip; Cumhurbaşkanı, gerekli görürse bu dönemi 14 güne kadar uzatabiliyor.

Kanal 12’nin haberinde, kendisine görev verilen adayın hükümeti kuramaması halinde yetkinin Cumhurbaşkanına döneceği aktarıldı.

Cumhurbaşkanı, 3 gün içerisinde partilerle yeniden görüşüp görevi 28 günlüğüne başka bir adaya verebiliyor.

Cumhurbaşkanının bir başka seçeneği ise yetkiyi doğrudan meclise aktarmak. Bu durumda 61 milletvekilinin imzasıyla aday gösterilen kişiye hükümet kurması için 14 gün tanınıyor.

Bu aşamaların sonunda hükümet oluşturulamazsa 26. dönem meclisi feshediliyor ve yeniden seçime gidiliyor.

ABD kaynaklı baskı ve yardımların durdurulması olasılığı

ABD seçimlerinde Demokratların Kongre’nin iki kanadında da, Temsilciler Meclisi ve Senato’da, çoğunluğu kazandığı; senatör seçilen Abdurrahman Al-Sayed gibi İsrail karşıtı isimlerin seslerini yükselttiği bildirildi.

Gazete, İsrail’deki kaygıların yalnızca Demokratlarla ilgili olmadığını, Cumhuriyetçi kanatta da İsrail’i seçim yenilgisinden sorumlu gören açıklamaların arttığını yazdı.

Başkan Yardımcısı JD Vance’in, Donald Trump yönetimine tepki duyan seçmenlerin talepleri arasında "ABD-İsrail ilişkilerinin niteliğinin değiştirilmesi" konusunu da saydığı aktarıldı.

Vance, kaybedilen seçmenlerin yeniden kazanılması için dört koşul sıraladı: İran’la savaşı sona erdirmek, hayat pahalılığı ile enflasyona yoğunlaşmak, "Önce Amerika" yaklaşımını benimsemek ve İsrail’le ilişkileri yeniden değerlendirmek.

Vance’in sözlerinin, Başkan Trump’ın Fox News’e verdiği röportajın üzerinden bir gün geçtikten sonra gelmesi dikkati çekti.

Trump, Netanyahu’yla aylar önce yaptığı anlaşma doğrultusunda ABD’nin İsrail’e her yıl sağladığı yaklaşık 4 milyar dolarlık mali desteği bu yılın sonuna dek kesme kararı aldığını açıklamıştı.

Jerusalem Post, yeni hükümetini henüz kuramamış İsrail’in Demokratların kontrolündeki Kongre karşısında Washington’la ilişkilerini korumaya çalışmak zorunda kalabileceğini belirtti ve şu uyarıyı yaptı: "Washington, Tel Aviv’deki siyasi durum açıklığa kavuşmadan önce İsrail’le nasıl bir ilişki kurmak istediğini değerlendirmeye başlayabilir."